RSS
 

Login:
Şifrə:
» » İnsanların ən yaxşısı kimdir? Hədis işığında

Xəbər lenti

Mübarək Ramazan ayında xüsusi diqqət edilməli 4 məqam: Ramazan ayının əməlləri
Mübarək Ramazan ayında xüsusi diqqət edilməli 4 məqam: Ramazan ayının əməlləri...
Ruhuna zülm edilən məzlum imam (İkinci hissə)
Ruhuna zülm edilən məzlum imam (İkinci hissə)...
İmam Zamana (ə.f) qarşı müxalifətin səbəbləri
İmam Zamana (ə.f) qarşı müxalifətin səbəbləri...
İzdivacda vasitəçilik
İzdivacda vasitəçilik...
Hədislərdə vəhdətə çağırış
Hədislərdə vəhdətə çağırış...
Erkən nikah: İslam buna “hə” deyirmi?
Erkən nikah: İslam buna “hə” deyirmi?...
BEHİŞTƏ DAXİL OLACAQ İLK ŞƏXS KİMDİR?
BEHİŞTƏ DAXİL OLACAQ İLK ŞƏXS KİMDİR?...
ANADAN ƏZİZ, YENƏ ANADIR!
ANADAN ƏZİZ, YENƏ ANADIR!...
Peyğəmbəri-Əkrəm (s) Xanım Zəhra (ə.a) və onun başına gətiriləcək müsibətlərdən danışır
Peyğəmbəri-Əkrəm (s) Xanım Zəhra (ə.a) və onun başına gətiriləcək müsibətlərdən danışır...
Sədəqələrinizi riyakarlıq və minnətlə puç etməyin
Sədəqələrinizi riyakarlıq və minnətlə puç etməyin...

Dini Üsiyyət

Saytı bəyəndin?

Bəli
Xeyr

Namaz vaxtları

Saat

Son Şərhlər

FaceBook

Qan yaddaşımız

Dini yьkləmələr


Hacı Sahib


Hacı Şahin


Ocaq Necad ağa


Firuqi ağa


Mir Cəfər ağa


Hacı Qürbət


Hacı Əhliman


Hacı Ələmdar


Hacı Ramil


Hacı Samir


Hacı Vasif

Reklam





Online SMS Yaz!
Online Sms:

İnsanların ən yaxşısı kimdir? Hədis işığında

 
Müəllif: Admin | Bölmə: Məqalələr | Vaxt: 20-09-2016, 13:10 | Şərh sayı: (0) | Baxılıb: 584

İnsanların ən yaxşısı kimdir? Hədis işığında


İnsanların ən yaxşısı kimdir? Hədis işığında(Üçüncü hissə)

Ən yaxşı insan ailədə necə olmalıdır?

İctimai münasibətlər sistemində ailədaxili münasibətlər xüsusi yer tutur. Məsumlarımızın hədislərində ailə əxlaqı, ailə üzvlərinin hüquq və vəzifələri ilə bağlı mühüm tövsiyələrə rast gəlirik. Təsadüfi deyil ki, bəzi hədislərdə məhz ailə münasibətləri baxımından ən yaxşı insan vəsf edilir.

Peyğəmbərimizin (s) məşhur hədisində deyilir: “Sizin ən yaxşınız öz ailəsi üçün ən yaxşı olandır (yəni ailə üzvləri ilə ən xeyirxah davranan və sevilən şəxsdir); sizlərdən öz ailəsi üçün ən yaxşı olan mənəm. Kəramətli insan qadınlara ehtiram göstərər, alçaq insan isə qadınları təhqir edər (incidər)” (Nəhcül-fəsahə, hədis 1520). Həmçinin, həzrət buyurmuşdur: “Ümmətimin kişilərindən ən yaxşıları ailə üzvlərinə əziyyət verməyən, onlarla mehriban davranan və onlara zülm etməyən şəxslərdir” (Məkarimül-əxlaq, səh. 216).

Allahın Rəsulu (s) kişilərə üstünlük gətirən sifətlər sırasında təqva, paklıq, səxavət, valideynlə xoş rəftar etmək və öz ailəsini başqasına möhtac etməmək kimi keyfiyyətləri qabartmışdır (Kafi, cild 2, səh. 57). Peyğəmbərimizin (s) nəzərində yaxşı qadın isə bu xüsusiyyətlərə sahib olmalıdır: mehriban olmalı, hicaba riayət etməli, iffətli (həyalı) olmalı, qohumlarının gözündə hörmət və izzət sahibi kimi tanınmalı, dünyaya övlad gətirməli (yəni sonsuz olmamalı), əri ilə ünsiyyətdə təvazökarlığı qorumalı, özünü əri üçün bəzəyib naməhrəmlərdən gizlənməli, ərinin sözünə qulaq asmalı, onun istəklərini yerinə yetirməlidir (Mən la yəhzürühül-fəqih, cild 3, səh. 389).

Ən yaxşı insanın fərdi keyfiyyətləri

Məqalənin ötən bölümlərində təqdim etdiyimiz hədislərin əksəriyyətində ən yaxşı və ən üstün şəxs başqaları ilə münasibətində bunu nümayiş etdirə bilən şəxs kimi göstərilib. İnsan sosial varlıq olduğu üçün, onun ətrafdakılarla ünsiyyətinin necəliyi çox mühüm amildir. Qonşular, qohumlar, ailə üzvləri ilə ünsiyyətində müsbət dəyərlərə əsaslanan insan üstün sayılır. Amma hədislərin bir qismində insanların ən yaxşısı olmaq sırf fərdi məziyyətlərlə, yəni bəzi fərdi əxlaqi keyfiyyətləri əldə etməklə şərtləndirilir. Bu cür hədislərin içində İmam Əlinin (ə) kəlamları üstünlük təşkil edir. Məsələn, o həzrət buyurub: “İnsanların ən yaxşısı odur ki, öz nəfsini zahidliyə uyğunlaşdırsın, istəklərini azaltsın, şəhvətini öldürsün, imanını xalis (səmimi) etsin və yəqinini doğrultsun” (Ğürərül-hikəm, hədis 5031).

İmam Əli (ə) ən yaxşı Allah bəndələrini bu xüsusiyyətlərlə tanıtdırır: “Bəndələrin ən yaxşısı odur ki, yaxşılıq edəndə sevinir, pislik edəndə istiğfar edir (günahının bağışlanması üçün Allaha yalvarır)” (Ğürərül-hikəm, cild 3, səh. 433). Həzrət buyurur: “İnsanların ən yaxşısı o kəsdir ki, ona bir şey hədiyyə olunanda şükür edər, bəla gələndə səbir edər, ona zülm olunanda zalımı bağışlayar” (yuxarıdakı mənbə).

Buna oxşar mətləb İmam Rzadan (ə) da rəvayət edilib. Həzrətdən soruşdular ki, insanların ən yaxşısı kimdir? İmam Rza (ə) cavab verdi: “İnsanların ən yaxşıları o kəslərdir ki, başqasına yaxşılıq edəndə sevinər, pislik edəndə istiğfar edər (günahının bağışlanması üçün Allaha yalvarar), onlara bir şey veriləndə şükür edər, başlarına bəla gələndə səbir edər, qəzəblənəndə bağışlayarlar” (Tühəfül-üqul, səh. 445).

İmam Sadiqin (ə) hədisində isə bu xüsusiyyətlər azacıq fərqlə nəql edilir: “Bəndələrin ən yaxşısı odur ki, bu beş xasiyyət onda cəmlənmiş olsun: yaxşı iş görəndə sevinsin, pis iş görəndə istiğfar etsin, ona hədiyyə veriləndə təşəkkür etsin, bəla ilə qarşılaşanda səbirli olsun və ona zülm olunanda bağışlasın” (Biharül-ənvar, cild 78, səh. 206).

“Allahın yanında insanların ən yaxşısı kimdir?” deyə, İmam Əlidən (ə) soruşanda belə cavab verdi: “Allahdan ən çox qorxan, əməllərində təqvanı ən çox qoruyan və dünyaya münasibətdə ən çox zöhdə riayət edən” (Mizanül-hikmə, cild 1, səh. 845). Həmçinin, Əmirəlmöminin Əli (ə) Allahın nəzərində ən yaxşı insanı bu iki xüsusiyyətlə səciyyələndirirdi: “Allahın yanında ən yaxşı şəxs odur ki, istər xeyrinə, istərsə də ziyanına olsa, Allaha itaətdə ən möhkəmdir; acı olsa belə, haqqı deməkdə israrlıdır. Çünki göylər və yer haqq üzərində bərqərar olub (haqqa dayanıqlıdır)” (Biharül-ənvar, cild 32, səh. 401).

İmam Əli (ə) ən yaxşı insanın hər zaman mənəvi sabitliyə malik olmasını və zəmanənin çətinlikləri qarşısında əyilməməsini mühüm sayırdı: “İnsanların ən yaxşısı odur ki, yaxşı günündə (yəni vəziyyəti yaxşı olan zaman) səxavətli olsun və şükür etsin; çətinlik anında isə əlində olandan başqalarının xatirinə vaz keçsin və səbirli olsun” (Ğürərül-hikəm, hədis 5027). İmam Əli (ə): “Bu ümmətin ən yaxşıları orta yolu gedənlərdir” (Biharül-ənvar, cild 4, səh. 41).

Hədislərin əksəriyyətində ən yaxşı insana xas olan bir neçə xüsusiyyət yanaşı sadalanır. Bununla belə, yalnız bir xüsusiyyəti qabardan hədislərimiz də vardır. Məsələn, İslam Peyğəmbəri (s) buyurmuşdur: “Sizin ən yaxşınız borcunu ən yaxşı şəkildə ödəyəndir” (Nəhcül-fəsahə, hədis 1474). İmam Cəfər Sadiq (ə) isə haqq əsasında hökm verən şəxsi insanların ən yaxşısı adlandırırdı (Biharül-nvar, cild 104, səh. 266). Həmçinin, həzrət buyurmuşdur: “Sizin yaxşınız səxavətli, pisiniz isə simic olandır” (Biharül-ənvar, cild 73, səh. 307).

Dini dəyərlər

Hədislərdəki ən yaxşı insan modelində dini dəyərlər ön planda durur. İmam Əlinin (ə) dili ilə desək, “sizin ən yaxşılarınız günahlardan ən çox çəkinənlərinizdir” (Mizanül-hikmə, cild 1, səh. 846). İmam Zeynül-abidin (ə) də Allahın halal-haramına riayət etməyi, vacib əməlləri yerinə yetirməyi insanların ən yaxşısı olmağın şərtlərindən biri sayırdı: “Allahın fərz (vacib) buyurduqlarına əməl edən şəxs ən yaxşı (ən xeyirli) insanlardandır” (Əmaliyi-Müfid, səh. 184-185). Peyğəmbərin (s) bu kəlamları da mövzunu tamamlayır: “İnsanların ən yaxşısı odur ki, onu görmək sizə Allahı xatırlatsın” (Mizanül-hikmə, cild 1, səh. 845).

Islam.Az



Şərhlər

 
İnformasiya
Qonaq qrupunda olanlar istifadəçilər bu xəbərə şərh əlavə edə bilməz.
Banner

Sizin Reklam Burada

------------------------
------------------------

En Son Yükləmələr

Seyyid Peyman - En insan
Seyyid Peyman - Zeynəb Zeynəb
Hacı Sahib - Səfərdə olanın orucu
Hacı Sahib - Oruc tutan su içə bilər?
Hacı Sahib - Dəstəmazın danışması
Rusif Ucar - Üsyan
Hacı Sahib - İntizar
Hacı Sahib - İntizar çəkmək
Hacı Sahib - Kiçik günahı unutmaq
Hacı Şahin - Dini ehtiyac
Hacı Şahin - Diqqət eləmək
Hacı Şahin - Din təbliğ etmək
Hacı Eldayaq - Allah üçün
Hacı Eldayaq - Allahı unuduruq
Hacı Eldayaq - Allahımızı ucuz satırıq
Azərbaycan İlahi nəğmələr qrupu Hacı Möhübbət - Şah səlamun aleyk
Azərbaycan İlahi nəğmələr qrupu - Ağam Əbəlfəz
Azərbaycan İlahi nəğmələr qrupu - Əli kimdir
Seyyid Peyman - Şah salamun aleyk
Hacı Sahib - Şəban ayının əməlləri
Vasif Vəsfinur - Xanım Zeynəb
Vasif Vəsfinur - Əbəlfəz
Kamran Fərat - Vətən marşı
Hacı Eldayaq - Rəcəb ayinın duası
Hacı Eldayaq - Rəcəb ayının savabı
Hacı Eldayaq - Rəcəb ayında oruc olmaq
Hacı Samir - İmam Əli (ə) qızını Ömərə veribmi
Hacı Samir - Qiyamətin peşmançılığı
Hacı Samir - Bəni İsrail
Hacı Ramil - İnsanın batini və zahiri
Hacı Ramil - İnsan öləndən sonra
Hacı Ramil - Həsəd
Hacı Zahir Mirzəvi - Günahlardan yoruldum
Hacı Zahir Mirzəvi - Ağlama ey nuri eynim
Hadi Kazemi - Kərbəladır vətənim
Hadi Kazemi & Rza İgidoğlu - Su görəndə
Mamed Sadiq - Həzrət Əli
Mamed Sadiq - Hüseynim deyərəm
Mamed Sadiq - Gözlədiyim vardı mənim
Hacı Şahin - Coun
Hacı Şahin - Arzu və dua
Hacı Şahin - Allahın rəhminə sığınmaq
Hacı Sahib - Novruz Bayramının namazı
Hacı Sahib - Novruz Bayramının duası
Hacı Sahib - Novruz günü İslamda
Hacı Eldayaq - Bəhlul Danəndə və Harun ər Rəşid
Hacı Eldayaq - İmamın alimlərlə bəhsi
Hacı Eldayaq - Allahın qüdrəti
Hacı Eldayaq - Ana haqqı
Hacı Eldayaq - Ağlamaq
Hacı Sahib - Şəhidin haqqı
Hacı Sahib - Şəhidliyə şövq
Şəhidlik haqqında
Hacı Sahib - Şəhidlər haqqında
Fizuli Fəzli - Cəfəri Sadiq
Əbu Bəkr Cayır - Zeynəbim
Əhli-Beyt qrupu - Can Zeynəb
İntizar qrupu - Can Hüseynim
Heydəri Kərrar qrupu - İmam Rza
Hacı Sahib - xanım Zəhranın təkvini vilayəti
Hacı Sahib - Xanım Zəhranın şəfaəti
Hacı Ramil - Zəhracan
Elşən Xəzər - Ya Zəhra
Hacı Samir - Xanım Zəhra buyurur
Hacı Şahin - Xanım Zəhraya təvəssül
Vasif Vəsfinur - Zəhradadır dərmanın
Vasif Vəsfinur - Allah Allah
Vasif Vəsfinur - Əli oğlu Həsən
Vasif Vəsfinur - Qara zindanlara qardaş
Hacı Əhliman - Namaz qılanın ictimai vəzifəsi
Hacı Əhliman - Azanı gözəl səsli biri oxumalıdır
Hacı Əhliman - Hicablı xanım facebookda
Hacı Əhliman - Dindarın ailədə rəftarı
Hacı Əhliman - Geyiminizə fikir verin
Vasif Vəsfinur - İnsan bilə bilməz
Ağa Maştağalı Tərlan Maştağalı - İmamət tərəfə
Ağa Maştağalı Tərlan Maştağalı - İmamət tərəfə
Ammar Halwachi - Haydar
Hacı Zahir Mirzəvi - Əbəlfəz
Hacı Mehdi Dərbəndi - Xudaya
Hacı Ramil - Bədgüman insanlar
Hacı Ramil - Ailədə kişi və qadın
Hacı Ramil - Bəlanı tezləşdirən günahlar
Kamran Fərat - Zeynəb
Hacı Sahib - Yeni ili qeyd eləmək olar?
Muhəmməd Nardarani - Ya İmam Zaman
Muhəmməd Nardarani - Məzlum Həsən Əskəri
Badi Kubə - Ey vay Ruqəyyəm
Zühur İlahi nəğmələr qrupu - Gəl anacan
Dönməz Nuri Pərvin Quluzadə - Ya Hüseyn
Vasif Vəsfinur - Tərəfdarı-Hüseynəm
Vasif Vəsfinur - Ruqəyyə
Vasif Vəsfinur - Muxtaram
 

Ən Çox Oxunanlar

Təqvim

«    Avqust 2018    »
BeÇaÇCaCŞB
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031 

Quran Dinlə

Eşq Vilayəti

Banner

Hicab bağlamaq dərsləri


--------

--------

--------

--------

--------

--------

--------

 
 
Created by Donamor