RSS
 

Login:
Şifrə:
» » Abdullah ibn Səba: mif yoxsa real şəxsiyyət?

Xəbər lenti

Vəhdət - günümüzün əsas ehtiyacı
Vəhdət - günümüzün əsas ehtiyacı...
Azərbaycan ədəbiyyatında İmam Hüseyn (ə) və Məhərrəmlik mövzusu
Azərbaycan ədəbiyyatında İmam Hüseyn (ə) və Məhərrəmlik mövzusu...
Siffeyn savaşı
Siffeyn savaşı...
Mübarək Ramazan ayında xüsusi diqqət edilməli 4 məqam: Ramazan ayının əməlləri
Mübarək Ramazan ayında xüsusi diqqət edilməli 4 məqam: Ramazan ayının əməlləri...
Ruhuna zülm edilən məzlum imam (İkinci hissə)
Ruhuna zülm edilən məzlum imam (İkinci hissə)...
İmam Zamana (ə.f) qarşı müxalifətin səbəbləri
İmam Zamana (ə.f) qarşı müxalifətin səbəbləri...
İzdivacda vasitəçilik
İzdivacda vasitəçilik...
Hədislərdə vəhdətə çağırış
Hədislərdə vəhdətə çağırış...
Erkən nikah: İslam buna “hə” deyirmi?
Erkən nikah: İslam buna “hə” deyirmi?...
BEHİŞTƏ DAXİL OLACAQ İLK ŞƏXS KİMDİR?
BEHİŞTƏ DAXİL OLACAQ İLK ŞƏXS KİMDİR?...

Dini Üsiyyət

Saytı bəyəndin?

Bəli
Xeyr

Namaz vaxtları

Saat

Son Şərhlər

FaceBook

Qan yaddaşımız

Dini yьkləmələr


Hacı Sahib


Hacı Şahin


Ocaq Necad ağa


Firuqi ağa


Mir Cəfər ağa


Hacı Qürbət


Hacı Əhliman


Hacı Ələmdar


Hacı Ramil


Hacı Samir


Hacı Vasif

Reklam





Online SMS Yaz!
Online Sms:

Abdullah ibn Səba: mif yoxsa real şəxsiyyət?

 
Müəllif: Admin | Bölmə: Məqalələr | Vaxt: 2-03-2017, 00:26 | Şərh sayı: (0) | Baxılıb: 557

Abdullah ibn Səba: mif yoxsa real şəxsiyyət?


Abdullah ibn Səba: mif yoxsa real şəxsiyyət?Şiəliyə qarşı irəli sürülən qərəzli iddialara görə, guya şiə məzhəbini Abdullah ibn Səba adlı şəxs yaratmışdır. Abdullah ibn Səbanın şəxsiyyəti barədə məlumatlar çox ziddiyyətlidir. Əksər məlum mənbələr onun Yəmən əsilli yəhudi olduğunu xəbər verir. Anası həbəşistanlı zənci olduğu üçün, ona ibnüs-sövda (qara dərilinin oğlu) deyirdilər.

Abdullah ibn Səba haqqında məlumat verən mənbələrdə göstərilir ki, o, keçmiş peyğəmbərlərin həyatına istinad edərək, hər peyğəmbərin canişini olduğu və bu canişinin peyğəmbər tərəfindən konkret tanıdılıdığı ideyasını yaymağa başlayır. Bu ideyaya görə, Həzrət Mühəmməd Peyğəmbərin (s) də haqq canişini Əli ibn Əbu Talibdir (ə). Abdullah üçüncü xəlifə Osman ibn Affanın zamanında müsəlman olduğunu elan edir, öz fikirlərini yaymaq məqsədilə Şam, Kufə Bəsrə, Misir məntəqələrinə səfər edib hər yerdə özünə tərəfdar toplayır. Onun tərəfdarlarını "səbailər", əqidə məktəbini isə "səbaiyyə" adlandırırlar. Səfərlərinin sonunda Abdullah Misirdə məskunlaşıb, camaatı Osman ibn Affanın əleyhinə qızışdırır. Daha sonra narazı qüvvələrlə birlikdə Mədinəyə gəlir və xəlifənin qətli ilə nəticələnmiş hadisələrdə fəal iştirak edir.

Bəzi tarix kitablarında qeyd edilir ki, Osmanın qətli, Cəməl savaşı Abdullah ibn Səbanın səyləri nəticəsində baş vermişdir. Hətta Abdullah Cəməl savaşından əvvəl tərəflərin sülhə razı olduğunu görüb qorxuya düşür ki, onlar birləşib Osmanın əsl qatillərini ələ keçirərlər (Abdullah ibn Səbanın özü də camaatı Osmann əleyhinə qızışdırdığı üçün bu qətlin əsas səbəbkarlarından biri sayılırdı). Buna görə də o, öz tərəfdarlarına hər iki tərəfin sıralarına qoşulmağı tapşırır. Səbailər hər iki tərəfin sıralarına soxulub təxribat yaradır və qarşı tərəfə ox atmaqla

döyüş alovunu qızışdırırlar.

Əli ibn Əbu Talibin (ə) xilafəti dövründə Abdullah ibn Səba Əlini (ə) tanrı, özünü isə peyğəmbər elan edir. İmam Əli (ə) Abdullahı mühakimə edib, əqidəsindən döndərməyə çalışır. Lakin Abdullah və tərəfdarları öz fikirlərindən dönmürlər. Nəticədə, İmam Əlinin (ə) əmri ilə dərin bir quyu qazıyıb içində tonqal qalayır, Abdullahla tərəfdarlarını quyuya atıb yandırırlar. Bəzi rəvayətlərdə deyilir ki, yandırılanlar Abdullahın tərəfdarları idi; onun özü isə öldürülməmiş, Mədainə sürgün olunmuşdu.

Qəribədir ki, bir çox tarix kitablarında Əbuzər, Əmmar ibn Yasir, Malik Əştər, Mühəmməd ibn Əbu Bəkr, Səsəə ibn Suhan kimi parlaq şəxsiyyətlər səbaiyyə firqəsinin üzvü adlandırılıblar. Bunlar Abdullah ibn Səbanı təsdiq edən mənbələrin məlumatıdır.

Abdullah ibn Səbanın əslində həqiqətdən uzaq, xəyali bir obraz olduğunu görkəmli Misir alimi mərhum Taha Hüseyn "Böyük fitnə" kitabında qeyd etmişdir. Son onilliklərdə yaşamış cəfəri məzhəbli məşhur tədqiqatçı alim mərhum Əllamə Seyid Mürtəza Əsgəri "Abdullah ibn Səba əfsanəsi" adlı kitabında bu məsələyə aydınlıq gətirmişdir. Alim adıkeçən əsərdə sübuta yetirir ki, Abdullah ibn Səba adlı şəxsiyyətin və banisi hesab edildiyi səbaiyyə firqəsinin mövcudluğunun heç bir əsası yoxdur. Abdullah ibn Səba haqqında bütün mövcud rəvayətlər Təbəri tarixindən götürülüb. Təbəri isə bu rəvayətləri hicri 170-ci ildə (miladi 786-787-ci illərdə) vəfat etmiş Seyf ibn Ömər Təmimi Kufi adlı şəxsin dilindən rəvayət edib. Seyf ibn Ömər yalançı, iftiraçı, hadisələri dəyişdirib əksinə nəql edən ravi kimi tanınır.

Abdullah ibn Səba haqqında rəvayətlərdə onun əsil-nəsəb zənciri atasının adından o yana keçmir. O zamankı Ərəbistan şəraitində bu cür məşhur bir şəxsin əsil-nəsəbinin tanınmaması çox qəribədir. Bu faktın özü Abdullah ibn Səbanın real tarixi şəxsiyyət olmasını ciddi şübhə altına qoyur. Bəzi mənbələrdə isə Abdullah ibn Səba ilə Abdullah ibn Vəhəb ibn Rasib adlı şəxs eyniləşdirilir. Abdullah ibn Vəhəb ibn Rasibin 12-ci nəsildən ulu əcdadının adı da Səba idi. Abdullah əvvəlcə Həzrət Əlinin (ə) tərəfdarı olmuş, Siffeyn savaşından sonra müxalifət cəbhəsinə keçmişdi. Xəvaric tayfası onu özünə xəlifə seçib beyət etdi. Abdullah ibn Vəhəb Nəhrivan savaşında öldürüldü. Göründüyü kimi, Abdullah ibn Səbanı onunla eyniləşdirməyin heç bir məntiqi əsası yoxdur. Çünki rəvayətlərdə Abdullah ibn Səbanın Əli ibn Əbu Talibə (ə) ifrat məhəbbət bəslədiyi və hətta onu tanrı hesab etdiyi bildirilir. Abdullah ibn Vəhəb isə Imam Əli (ə) ilə düşmən olmuş, onunla döyüşmüş və bu yolda hətta öz canını vermişdir.

Əllamə Əsgərinin gəldiyi qənaətə görə, Həzrət Əlinin (ə) tərəfdarlarına "səbaiyyə" deyilməsi ənənəsi Müaviyənin zamanında başlamışdır. Əslində ərəblər Yəmən əsilli şəxsləri ulu əcdadları Səbanın adı ilə "səbəi" adlandırırdılar. Imam Əlinin (ə) tərəfdarları olan böyük şəxsiyyətlərin çoxusu da Cənubi Ərəbistan əsilli idi (Əmmar, Malik Əştər, Hücr ibn Ədiyy və b. Müaviyənin əsas dayağı isə əsasən, Şam əsilli şimali ərəb aristokratiyası idi). Müaviyənin əlaltıları Əhli-beyt tərəfdarlarını "səbəi" deyə çağırırdılar. Sonrakı dövrlərdə qərəzli məqsədlə "səbəi" ifadəsi "səbai" şəklinə salındı və Abdullah ibn Səba adlı xəyali şəxsiyyətlə süni formada əlaqələndirildi.



Şərhlər

 
İnformasiya
Qonaq qrupunda olanlar istifadəçilər bu xəbərə şərh əlavə edə bilməz.
Banner

Sizin Reklam Burada

------------------------
------------------------

En Son Yükləmələr

Seyyid Peyman - En insan
Seyyid Peyman - Zeynəb Zeynəb
Hacı Sahib - Səfərdə olanın orucu
Hacı Sahib - Oruc tutan su içə bilər?
Hacı Sahib - Dəstəmazın danışması
Rusif Ucar - Üsyan
Hacı Sahib - İntizar
Hacı Sahib - İntizar çəkmək
Hacı Sahib - Kiçik günahı unutmaq
Hacı Şahin - Dini ehtiyac
Hacı Şahin - Diqqət eləmək
Hacı Şahin - Din təbliğ etmək
Hacı Eldayaq - Allah üçün
Hacı Eldayaq - Allahı unuduruq
Hacı Eldayaq - Allahımızı ucuz satırıq
Azərbaycan İlahi nəğmələr qrupu Hacı Möhübbət - Şah səlamun aleyk
Azərbaycan İlahi nəğmələr qrupu - Ağam Əbəlfəz
Azərbaycan İlahi nəğmələr qrupu - Əli kimdir
Seyyid Peyman - Şah salamun aleyk
Hacı Sahib - Şəban ayının əməlləri
Vasif Vəsfinur - Xanım Zeynəb
Vasif Vəsfinur - Əbəlfəz
Kamran Fərat - Vətən marşı
Hacı Eldayaq - Rəcəb ayinın duası
Hacı Eldayaq - Rəcəb ayının savabı
Hacı Eldayaq - Rəcəb ayında oruc olmaq
Hacı Samir - İmam Əli (ə) qızını Ömərə veribmi
Hacı Samir - Qiyamətin peşmançılığı
Hacı Samir - Bəni İsrail
Hacı Ramil - İnsanın batini və zahiri
Hacı Ramil - İnsan öləndən sonra
Hacı Ramil - Həsəd
Hacı Zahir Mirzəvi - Günahlardan yoruldum
Hacı Zahir Mirzəvi - Ağlama ey nuri eynim
Hadi Kazemi - Kərbəladır vətənim
Hadi Kazemi & Rza İgidoğlu - Su görəndə
Mamed Sadiq - Həzrət Əli
Mamed Sadiq - Hüseynim deyərəm
Mamed Sadiq - Gözlədiyim vardı mənim
Hacı Şahin - Coun
Hacı Şahin - Arzu və dua
Hacı Şahin - Allahın rəhminə sığınmaq
Hacı Sahib - Novruz Bayramının namazı
Hacı Sahib - Novruz Bayramının duası
Hacı Sahib - Novruz günü İslamda
Hacı Eldayaq - Bəhlul Danəndə və Harun ər Rəşid
Hacı Eldayaq - İmamın alimlərlə bəhsi
Hacı Eldayaq - Allahın qüdrəti
Hacı Eldayaq - Ana haqqı
Hacı Eldayaq - Ağlamaq
Hacı Sahib - Şəhidin haqqı
Hacı Sahib - Şəhidliyə şövq
Şəhidlik haqqında
Hacı Sahib - Şəhidlər haqqında
Fizuli Fəzli - Cəfəri Sadiq
Əbu Bəkr Cayır - Zeynəbim
Əhli-Beyt qrupu - Can Zeynəb
İntizar qrupu - Can Hüseynim
Heydəri Kərrar qrupu - İmam Rza
Hacı Sahib - xanım Zəhranın təkvini vilayəti
Hacı Sahib - Xanım Zəhranın şəfaəti
Hacı Ramil - Zəhracan
Elşən Xəzər - Ya Zəhra
Hacı Samir - Xanım Zəhra buyurur
Hacı Şahin - Xanım Zəhraya təvəssül
Vasif Vəsfinur - Zəhradadır dərmanın
Vasif Vəsfinur - Allah Allah
Vasif Vəsfinur - Əli oğlu Həsən
Vasif Vəsfinur - Qara zindanlara qardaş
Hacı Əhliman - Namaz qılanın ictimai vəzifəsi
Hacı Əhliman - Azanı gözəl səsli biri oxumalıdır
Hacı Əhliman - Hicablı xanım facebookda
Hacı Əhliman - Dindarın ailədə rəftarı
Hacı Əhliman - Geyiminizə fikir verin
Vasif Vəsfinur - İnsan bilə bilməz
Ağa Maştağalı Tərlan Maştağalı - İmamət tərəfə
Ağa Maştağalı Tərlan Maştağalı - İmamət tərəfə
Ammar Halwachi - Haydar
Hacı Zahir Mirzəvi - Əbəlfəz
Hacı Mehdi Dərbəndi - Xudaya
Hacı Ramil - Bədgüman insanlar
Hacı Ramil - Ailədə kişi və qadın
Hacı Ramil - Bəlanı tezləşdirən günahlar
Kamran Fərat - Zeynəb
Hacı Sahib - Yeni ili qeyd eləmək olar?
Muhəmməd Nardarani - Ya İmam Zaman
Muhəmməd Nardarani - Məzlum Həsən Əskəri
Badi Kubə - Ey vay Ruqəyyəm
Zühur İlahi nəğmələr qrupu - Gəl anacan
Dönməz Nuri Pərvin Quluzadə - Ya Hüseyn
Vasif Vəsfinur - Tərəfdarı-Hüseynəm
Vasif Vəsfinur - Ruqəyyə
Vasif Vəsfinur - Muxtaram
 

Təqvim

«    May 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031 

Quran Dinlə

Eşq Vilayəti

Banner

Hicab bağlamaq dərsləri


--------

--------

--------

--------

--------

--------

--------

 
 
Created by Donamor