RSS
 

Login:
Şifrə:
» » İmanın yüksək dərəcəsi - YƏQİN

Xəbər lenti

Yoluxucu xəstəliklər mövzusu dini mənbələrdə
Yoluxucu xəstəliklər mövzusu dini mənbələrdə...
"BİZ PEYĞƏMBƏRLƏR MİRAS QOYMURUQ" hədisinin dəlil göstərilməsi və onun cavabi
"BİZ PEYĞƏMBƏRLƏR MİRAS QOYMURUQ" hədisinin dəlil göstərilməsi və onun cavabi...
Vəhdət - günümüzün əsas ehtiyacı
Vəhdət - günümüzün əsas ehtiyacı...
Azərbaycan ədəbiyyatında İmam Hüseyn (ə) və Məhərrəmlik mövzusu
Azərbaycan ədəbiyyatında İmam Hüseyn (ə) və Məhərrəmlik mövzusu...
Siffeyn savaşı
Siffeyn savaşı...
Mübarək Ramazan ayında xüsusi diqqət edilməli 4 məqam: Ramazan ayının əməlləri
Mübarək Ramazan ayında xüsusi diqqət edilməli 4 məqam: Ramazan ayının əməlləri...
Ruhuna zülm edilən məzlum imam (İkinci hissə)
Ruhuna zülm edilən məzlum imam (İkinci hissə)...
İmam Zamana (ə.f) qarşı müxalifətin səbəbləri
İmam Zamana (ə.f) qarşı müxalifətin səbəbləri...
İzdivacda vasitəçilik
İzdivacda vasitəçilik...
Hədislərdə vəhdətə çağırış
Hədislərdə vəhdətə çağırış...

Dini Üsiyyət

Saytı bəyəndin?

Bəli
Xeyr

Namaz vaxtları

Saat

Son Şərhlər

FaceBook

Qan yaddaşımız

Dini yьkləmələr


Hacı Sahib


Hacı Şahin


Ocaq Necad ağa


Firuqi ağa


Mir Cəfər ağa


Hacı Qürbət


Hacı Əhliman


Hacı Ələmdar


Hacı Ramil


Hacı Samir


Hacı Vasif

Reklam





Online SMS Yaz!
Online Sms:

İmanın yüksək dərəcəsi - YƏQİN

 
Müəllif: Admin | Bölmə: Yəqinin dərəcələri | Vaxt: 7-12-2015, 22:19 | Şərh sayı: (0) | Baxılıb: 4083

İmanın yüksək dərəcəsi - YƏQİN


İmanın yüksək dərəcəsi - YƏQİN


Yəqin İslam əxlaqında ən çox bəyənilən xüsusiyyətlərdən biridir. Rağib İsfahani Quran kəlmələrinin izahı barədə qələmə aldığı "əl-Müfrədat" əsərində yazır ki, yəqin - hər hansı məsələni dəlil və sübutlarla əsaslandırdıqdan sonra insanın fikir və zehnində yaranan aramlığa deyilir. "Məcməül-bəyan" təfsirində yazılıb ki, hər elm yəqin deyil, amma hər yəqin elmdir.

Rəvayət edirlər ki, bir gün Həzrət Mühəmməd Peyğəmbər (s) Cəbraildən yəqinin mənası barədə soruşdu. Cəbrail cavab verdi: "Yəqin budur ki, mömin şəxs hər əməli edəndə Allahın onu gördüyünü bilsin. Əgər o özü Allahı görmürsə, Allah onu görür. Başına bir iş gəlsə, bilsin ki, bu iş mütləq olmalı idi. Əlindən nə isə çıxanda da bilsin ki, bu şeyi mütləq itirməli idi" (yəni heç nəyə təəssüflənməsin)

İslam müqəddəsləri yəqinə malik olmağı müsəlman üçün ən böyük üstünlüklərdən biri kimi dəyərləndirmişlər. Həzrət Mühəmməd Peyğəmbər (s) buyurub: "Səbr imanın yarısıdır, yəqin isə imanın hamısıdır". "Ümmətim üçün yəqinin zəifliyindən savayı heç nədən qorxmuram". İmam Əli ibn Əbu Talib yəqinin üstünlüklərini belə bəyan edirdi: "Yəqini olmayanın imanı olmaz". "Yəqin halında yuxu şəkk halında namazdan daha üstündür". İmam Cəfər Sadiq isə yəqini belə səciyyələndirirdi: "Həqiqətən, iman islamdan üstündür. Yəqin isə imandan üstündür. Yəqindən daha dəyərli şey yoxdur".

Əli ibn Əbu Talibdən iman barəsində soruşdular. Həzrət buyurdu: "İman dörd sütun üzərində durur: səbr, yəqin, ədl və cihad". Sonra imam bunların hər birinin xüsusiyyətlərindən danışdı. Yəqin barəsində belə buyurdu: "Yəqin də dörd növə bölünür: cəldlik (cavanlıq) zamanında ayıqlıq, hikməti anlamaq, ibrət götürmək və əvvəlkilərin sünnəsini (ənənəsini) yaşamaq. Hər kim cavanlıqda ayıq olsa, onun üzünə hikmətlər açılar. Hər kimin üzünə hikmət qapıları açılsa, ibrətli hadisələrdən dərs alar. Hər kim ibrət alsa, davranışında keçmişdəkilər (peyğəmbərlər və salehlər) kimi olar" ("Nəhcül-bəlağə", 31-ci hikmətli kəlam).

Qurani-kərimdə yəqinə yetmək adətən, ölmək mənasında işlədilib: "Haqq-hesab gününü yalan sayardıq, yəqin bizi haqlayana kimi" ("Müddəssir", 46-47). Yenə Qurana görə, yəqinə çatmağın yolu ibadətdir: "Sənə yəqin gələnədək Rəbbinə ibadət et!" ("Hicr", 99; bəzi təfsirlərdə bu ayədəki yəqin - ölüm kimi izah olunub).

Məşhur cəfəri alimi Əllamə Məclisi "Biharül-ənvar" kitabında yazır ki, yəqinin 3 mərhələsi var: elmül-yəqin, eynül-yəqin və həqqül-yəqin. Sonra müəllif izahat verir ki, yəqinin bu üç mərhələsini alovun üç dərəcəsi ilə müqayisə etmək olar. Elmül-yəqin odur ki, insan tüstü çıxmasından və s. əlamətlərdən alovun varlığını anlasın. Eynül-yəqin odur ki, alovu gözü ilə görsün. Həqqül-yəqin budur ki, öz bədəni ilə alovun hərarətini duysun. Elə İmam Əlinin: "Allahla aramdakı pərdələr götürülsə belə, yəqinim zərrəcə artmaz" hədisinin izahı da budur. Həqqül-yəqin elə bir mərtəbədir ki, ondan sonra heç nə yoxdur, bu mərhələdən sonra artım və tərəqqi mövcud deyil. Həqqül-yəqinə yetişən şəxsin yəqini bundan sonra daha artmaz; çünki bu, son həddir.

Göstərilən 3 mərhələnin hər birinin adı Qurani-kərimdə çəkilib. Özü də hər üç mərhələ Quranda cəhənnəmə işarə olaraq xatırlanır: "Əgər elmül-yəqini bilsəydiniz! Siz o cəhənnəmi mütləq görəcəksiniz. Sonra eynül-yəqini mütləq görəcəksiniz!" ("Təkasür", 5-7). "Əgər ölən kimsə təkzib edənlərdən və yoldan azanlardandırsa, (ona) qaynar su ziyafəti veriləcək. Özü də cəhənnəmə atılacaq. Şübhəsiz, bu, həqqül-yəqindir" ("Vaqiə", 92-95). Daha bir ayədə "həqqül-yəqin" ifadəsi Quranla əlaqədar işlədilib: "Şübhəsiz, bu (Quran), kafirlər üçün peşmançılıqdır. Şübhəsiz, bu (Quran), həqqül-yəqindir" ("Haqqə", 50-51).

Həzrət Mühəmməd Peyğəmbərin (s) zamanında baş vermiş bir hadisə yəqin əhlinin üstünlükləri barədə dolğun təsəvvür əldə etməyə əsas verir. Rəvayət edirlər ki, bir gün Peyğəmbər məscidin küncündə oturmuş halda mürgüləyən bir oğlan gördü. Oğlanın rəngi saralmış, bədəni arıqlamış, gözləri çuxura düşmüşdü. Peyğəmbər ondan soruşdu: "Necə sübh etmisən, ey filankəs?". Oğlan cavab verdi: "Yəqin halında sübh etmişəm, ya Rəsuləllah". Peyğəmbər onun sözündən təəccüblənib soruşdu: "Hər yəqinin öz həqiqəti var. Bəs, sənin yəqininin həqiqəti nədir?". Oğlan belə dedi: "Elə həmin yəqinim məni hüznlü edib, yuxumu əlimdən alıb, məni isti havada susuzluğa dözməyə (oruc tutmağa) məcbur edib. Canım dünyadan və dünyada olanlardan təngə gəlib sıxılır. Elə bil görürəm ki, Allahın ərşi hesab günü üçün hazırlanıb. Bütün insanlar məhşərə gətirilib və mən də onların arasındayam. Elə bil cənnətdə nemətlər içində şənlənən, mütəkkələrə dirsəklənən şəxsləri görürəm. Sonra isə elə bil ki, cəhənnəmdə əzab çəkən, ah-nalə edən insanları da görürəm. Sanki indi də cəhənnəm alovunun nərəsini qulaqlarımda hiss edirəm".

Peyğəmbər oğlanı dinləyəndən sonra səhabələrə belə buyurdu: "Bu, həmin o bəndədir ki, Allah onun qəlbini imanla nurlandırıb". Sonra Peyğəmbər oğlana dedi: "Necə varsansa, elə bu halda da qal (yəni indi malik olduğun üstün mənəvi dərəcəni itirmə)".

Oğlan xahiş etdi: "Dua et ki, Sənin yolunda şəhadət şərbətini nuş edim". Peyğəmbər onun barəsində dua etdi və qısa müddətdən sonra müharibələrin birində həmin oğlan şəhid oldu. Rəvayətə görə, bu, Mötə savaşında şəhid olmuş Harisə ibn Malik ibn Nöman Ənsari idi.

Yəqin təsəvvüf aləmində də məşhur olan bir anlayışdır. Sufilikdə yəqin - halların sonuncusu və ən üstünüdür. Yəqin haqq tərəfindən qəlbə ötürülən elmdir. Həqiqət əhlinin dilində "yəqin" iman gücü ilə yaranan görüntüyə deyilir və onun dəlil-sübutla əlaqəsi yoxdur, məntiqə deyil, hissiyyata bağlıdır.

Təsəvvüfdə də yəqinin üç mərtəbəsi var: elmül-yəqin, eynül-yəqin və həqqül-yəqin. Elmül-yəqin bu dünyaya aid olan hökm və əmrlərlə bağlı elmlərdir; alimlərə məxsusdur, səy və çalışma ilə qazanılar. Eynül-yəqin bu dünyanın mahiyyətidir; ariflərə xasdır, ünsiyyətlə əldə edilər. Həqqül-yəqin isə behiştdəki kəşf və görüntüləri əhatə edir; Allah dostlarının fəna mənzilidir və müşahidə ilə əldə olunar.

Məşhur sufi Şibli yəqinin bu üç mərtəbəsi barədə söyləmişdir: "Elmül-yəqin peyğəmbərlərin dilindən bizə yetişib. Eynül-yəqin Allahın hidayət nurundan birbaşa qəlbə ötürülər. Həqqül-yəqinə çatmağın isə yolu yoxdur".



Şərhlər

 
İnformasiya
Qonaq qrupunda olanlar istifadəçilər bu xəbərə şərh əlavə edə bilməz.
Banner

Sizin Reklam Burada

------------------------
------------------------

En Son Yükləmələr

Seyyid Peyman - En insan
Seyyid Peyman - Zeynəb Zeynəb
Hacı Sahib - Səfərdə olanın orucu
Hacı Sahib - Oruc tutan su içə bilər?
Hacı Sahib - Dəstəmazın danışması
Rusif Ucar - Üsyan
Hacı Sahib - İntizar
Hacı Sahib - İntizar çəkmək
Hacı Sahib - Kiçik günahı unutmaq
Hacı Şahin - Dini ehtiyac
Hacı Şahin - Diqqət eləmək
Hacı Şahin - Din təbliğ etmək
Hacı Eldayaq - Allah üçün
Hacı Eldayaq - Allahı unuduruq
Hacı Eldayaq - Allahımızı ucuz satırıq
Azərbaycan İlahi nəğmələr qrupu Hacı Möhübbət - Şah səlamun aleyk
Azərbaycan İlahi nəğmələr qrupu - Ağam Əbəlfəz
Azərbaycan İlahi nəğmələr qrupu - Əli kimdir
Seyyid Peyman - Şah salamun aleyk
Hacı Sahib - Şəban ayının əməlləri
Vasif Vəsfinur - Xanım Zeynəb
Vasif Vəsfinur - Əbəlfəz
Kamran Fərat - Vətən marşı
Hacı Eldayaq - Rəcəb ayinın duası
Hacı Eldayaq - Rəcəb ayının savabı
Hacı Eldayaq - Rəcəb ayında oruc olmaq
Hacı Samir - İmam Əli (ə) qızını Ömərə veribmi
Hacı Samir - Qiyamətin peşmançılığı
Hacı Samir - Bəni İsrail
Hacı Ramil - İnsanın batini və zahiri
Hacı Ramil - İnsan öləndən sonra
Hacı Ramil - Həsəd
Hacı Zahir Mirzəvi - Günahlardan yoruldum
Hacı Zahir Mirzəvi - Ağlama ey nuri eynim
Hadi Kazemi - Kərbəladır vətənim
Hadi Kazemi & Rza İgidoğlu - Su görəndə
Mamed Sadiq - Həzrət Əli
Mamed Sadiq - Hüseynim deyərəm
Mamed Sadiq - Gözlədiyim vardı mənim
Hacı Şahin - Coun
Hacı Şahin - Arzu və dua
Hacı Şahin - Allahın rəhminə sığınmaq
Hacı Sahib - Novruz Bayramının namazı
Hacı Sahib - Novruz Bayramının duası
Hacı Sahib - Novruz günü İslamda
Hacı Eldayaq - Bəhlul Danəndə və Harun ər Rəşid
Hacı Eldayaq - İmamın alimlərlə bəhsi
Hacı Eldayaq - Allahın qüdrəti
Hacı Eldayaq - Ana haqqı
Hacı Eldayaq - Ağlamaq
Hacı Sahib - Şəhidin haqqı
Hacı Sahib - Şəhidliyə şövq
Şəhidlik haqqında
Hacı Sahib - Şəhidlər haqqında
Fizuli Fəzli - Cəfəri Sadiq
Əbu Bəkr Cayır - Zeynəbim
Əhli-Beyt qrupu - Can Zeynəb
İntizar qrupu - Can Hüseynim
Heydəri Kərrar qrupu - İmam Rza
Hacı Sahib - xanım Zəhranın təkvini vilayəti
Hacı Sahib - Xanım Zəhranın şəfaəti
Hacı Ramil - Zəhracan
Elşən Xəzər - Ya Zəhra
Hacı Samir - Xanım Zəhra buyurur
Hacı Şahin - Xanım Zəhraya təvəssül
Vasif Vəsfinur - Zəhradadır dərmanın
Vasif Vəsfinur - Allah Allah
Vasif Vəsfinur - Əli oğlu Həsən
Vasif Vəsfinur - Qara zindanlara qardaş
Hacı Əhliman - Namaz qılanın ictimai vəzifəsi
Hacı Əhliman - Azanı gözəl səsli biri oxumalıdır
Hacı Əhliman - Hicablı xanım facebookda
Hacı Əhliman - Dindarın ailədə rəftarı
Hacı Əhliman - Geyiminizə fikir verin
Vasif Vəsfinur - İnsan bilə bilməz
Ağa Maştağalı Tərlan Maştağalı - İmamət tərəfə
Ağa Maştağalı Tərlan Maştağalı - İmamət tərəfə
Ammar Halwachi - Haydar
Hacı Zahir Mirzəvi - Əbəlfəz
Hacı Mehdi Dərbəndi - Xudaya
Hacı Ramil - Bədgüman insanlar
Hacı Ramil - Ailədə kişi və qadın
Hacı Ramil - Bəlanı tezləşdirən günahlar
Kamran Fərat - Zeynəb
Hacı Sahib - Yeni ili qeyd eləmək olar?
Muhəmməd Nardarani - Ya İmam Zaman
Muhəmməd Nardarani - Məzlum Həsən Əskəri
Badi Kubə - Ey vay Ruqəyyəm
Zühur İlahi nəğmələr qrupu - Gəl anacan
Dönməz Nuri Pərvin Quluzadə - Ya Hüseyn
Vasif Vəsfinur - Tərəfdarı-Hüseynəm
Vasif Vəsfinur - Ruqəyyə
Vasif Vəsfinur - Muxtaram
 

Ən Çox Oxunanlar

Təqvim

«    Oktyabr 2021    »
BeÇaÇCaCŞB
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031

Quran Dinlə

Eşq Vilayəti

Banner

Hicab bağlamaq dərsləri


--------

--------

--------

--------

--------

--------

--------

 
 
Created by Donamor